Raíz de la Ceniza
De voorstelling Raíz de la Ceniza (wortel van as) komt voort uit de noodzaak om de herinnering aan het Lenca-volk – een van de oudste inheemse volkeren van Honduras – te herstellen en zichtbaar te maken. Hun geschiedenis is zowel getekend door verzet als door het geweld van kolonisatie en de daaropvolgende processen van culturele uitwissing.
In verschillende mondelinge overleveringen, verzameld in Lenca-gemeenschappen, leeft de herinnering voort aan vrouwen die zijn vermoord omdat zij het leven, het land en het voortbestaan van hun cultuur verdedigden. De vrouw wordt daarin een dubbel symbool: enerzijds slachtoffer van historische onderdrukking en culturele vernietiging; anderzijds hoedster van voorouderlijke kennis en van de spirituele kracht die het volk draagt.
Het uitbeelden van de Lenca-vrouw op het toneel is zowel een eerbetoon als een aanklacht. Haar geschiedenis belichaamt de breuk die werd veroorzaakt door de verovering en een verwoestende moderniteit, maar ook de hoop dat via de kunst de stemmen van wie tot zwijgen zijn gebracht opnieuw kunnen klinken.
Tegelijkertijd wil Raíz de la Ceniza ons heden bevragen: in een wereld die wordt bedreigd door de klimaatcrisis leren inheemse volkeren ons dat zorg dragen voor water, bos en aarde niet alleen een ecologische plicht is, maar ook een spirituele en gemeenschappelijke daad.
Het herinneren van de vrouwen die werden vermoord om de natuur te beschermen, het herinneren van de culturele uitwissing die werd opgelegd, betekent ook herinneren dat we nog altijd de tijd hebben om ons opnieuw te verbinden met het wezenlijke.
De voorstelling wordt zo een ritueel op het toneel dat herinnering en actie verbindt, pijn en hoop, en de voorouderlijke wortel met de toekomst.